KARTY Z KALENDARZA – Kalisz Pomorski 1945–1989
20 października…
1946 roku (79 lat temu) – Na sesji Gminnej Rady Narodowej w Kaliszu Nowym nauczyciel i radny Zygmunt Miętek zapytał o fundusze gminne na funkcjonowanie szkolnictwa. Sekretarz GRN Stanisław Jęsiek wyjaśnił, że dotychczas nie otrzymano na ten cel żadnych subwencji, a obiecane 12 tys. zł z Powiatowego Biura Odbudowy wpłynie dopiero po wykonaniu remontu trzech szkół: w Białym Zdroju, Dębsku i Starej Woli (Starej Korytnicy). Zarząd Gminy opłacił więc ten remont z własnych pieniędzy kosztem wstrzymania wypłat dla swoich pracowników.
1955 roku (70 lat temu) – W dyskusji nad sprawozdaniem o realizacji remontów kapitalnych, które na posiedzeniu Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w Kaliszu Pomorskim złożył kierownik Miejskiego Zarządu Budynków Mieszkalnych Franciszek Ziółkowski, przewodniczący Prezydium MRN Jan Staworzyński stwierdził, że „pomimo opóźnionego podjęcia prac przez MPRB w Złocieńcu, remonty przebiegają sprawnie”. Niemniej „wszelkie prace remontowe o wiele lepiej by szły, gdyby na stanowisku kierownika MZBM był człowiek solidny, który by się interesował pracą, a nie piciem wódki jak to robi obecny kierownik”.
21 października…
1945 roku (80 lat temu) – W Kaliszu Nowym odbyła się uroczystość poświęcenia kościoła parafialnego pw. Najświętszej Marii Panny Królowej Polski. Aktu poświęcenia dokonał proboszcz choszczeński ks. Karol Chmielewski. W uroczystości uczestniczyli przedstawiciele władz, wojska i wierni.
1947 roku (78 lat temu) - Na I sekretarza komitetu gminnego Polskiej Partii Robotniczej w Poźrzadle (Poźrzadle Wielkim) wybrano Zygmunta Rybickiego. Jego zastępcą został wójt tej gminy Jan Staworzyński. Do PPR należało tu 34 mieszkańców.
1952 roku (73 lata temu) – Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w Kaliszu Pomorskim zatwierdziło plan „rozstawienia sił na dzień wyborów 26 października” oraz „zabezpieczenia plakatów, haseł i odezw”. Postanowiono tak wykorzystać „agitatorów i wszystkich”, aby „nie było wypadku, żeby mieszkaniec Kalisza Pomorskiego nie głosował za Frontem Narodowym”.
1953 roku (72 lata temu) – Na posiedzeniu Prezydium MRN jego przewodniczący Jan Staworzyński pouczył wszystkich pracowników aby „załatwiali interesantów grzecznie i sumiennie i nie szwendali się z pokoju do pokoju”. Ponadto we wtorki po godzinach urzędowania będą prowadzone obowiązkowe szkolenia, zapewniające „sumienne wykonywanie obowiązków” przez pracowników Prezydium.
Jak poinformowano na posiedzeniu Prezydium Gminnej Rady Narodowej w Kaliszu Pomorskim, członkowie Spółdzielni Produkcyjnej „Trwały pokój” w Dębsku „zaczęli słabo wychodzić do wykopek”. Aby ich do tego zachęcić zarząd spółdzielni ustalił, że „dla członka, który wyjdzie 5 dni bez przerwy do wykopek przyzna się 100 kg ziemniaków premii, a za 8 dni bez przerwy przyzna się 200 kg”.
22 października…
1953 roku (72 lata temu) – W Kaliszu Pomorskim rozpoczęły pracę „trójki” uświadamiające rolników zalegających z obowiązkowymi dostawami. W Dzielnicy I trójkę tę stanowili: Bronisław Carło (dzielnicowy), Bolesław Szwed (sekretarz Prezydium MRN), Aleksander Piotrowski (PZPR) i dodatkowo Witold Małyszko (delegat Ministerstwa Skupu); w Dzielnicy II: Maria Różańska (ref. wojskowy Prezydium MRN), Zygmunt Rybicki (PZPR), Danuta Rogucka (prac. Mleczarni); w Dzielnicy III: Aleksander Emiliańczyk (dzielnicowy), Wacław Grzadziel (PZPR), Olgierd Pieciukiewicz (wiceprzewodniczący Prezydium MRN). Wypowiedzi odwiedzonych rolników miano skrupulatnie zaprotokołować.
1958 roku (67 lat temu) – Prezydium MRN ustaliło stawki opłat za „dowóz kamienia na przebudowę ulic i chodników”. Mianowicie transport 100 kg na odległość 2 km ma kosztować 22 zł. Cecylia Zufla i Wacława Gorecka złożyły podania o przyjęcie do pracy w Przedszkolu Miejskim w charakterze sprzątaczki. Postanowiono przyjąć tę pierwszą gdyż „kierowniczka Przedszkola nie wyrażała zgody” na przyjęcie tej drugiej. Niemniej Wacławę Gorecką „skierowano do pracy również w charakterze sprzątaczki do GS Kalisz Pomorski”.
23 października…
1946 roku (79 lat temu) – Poświęcono kościół filialny pw. Zmartwychwstania Pańskiego w Suchowie.
1957 roku (68 lat temu) – Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w Kaliszu Pomorskim „zatwierdziło do sprzedaży w roku 1958 domki jednorodzinne” przy ulicach: Leśna (12 budynków) nr 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 13; Wojska Polskiego (17 budynków) nr 3, 4, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 20, 22; al. Mickiewicza (15 budynków) nr 2, 4, 6, 7, 9, 11, 13, 14, 15, 16, 17, 19, 21, 35, 36; Koszalińska (8 budynków) nr 18, 21, 23, 24, 29, 31, 36, 39; Ogrodowa (1 budynek) nr 12; Podgórna (2 budynki) nr 4, 6; Bydgoska (3 budynki) nr 6, 10, 12. Łącznie zatwierdzono do sprzedaży 58 „domków”.
24 października…
1952 roku (73 lata temu) - Sprawozdanie z przygotowań do wyborów złożył przewodniczący Prezydium MRN Tadeusz Chwaliński. Stwierdził, że „lokal wyborczy jest udekorowany w 100 procentach, ludność Kalisza Pomorskiego otrzymała numery, pod którymi jest wpisana na liście wyborców, obwieszczenia i hasła rozplakatowane są na mieście, jak również plan głosowania jest rozpracowany i ludność będzie przystępować do urny ulicami”.
1956 roku (69 lat temu) – Przewodniczący Prezydium MRN Jan Staworzyński zarzucił referentce w Miejskim Zarządzie Budynków Mieszkalnych Krystynie Bartczak, że „mało interesuje się pracą”. Na wakujące stanowisko kierownika MZBM postanowiono przyjąć Jana Szweda, zatrudnionego jako księgowy w Gminnej Spółdzielni „Samopomoc Chłopska” i pełniącego funkcję komendanta kaliskiej Ochotniczej Straży Pożarnej oraz przewodniczącego Komitetu Miejskiego Frontu Narodowego.
25 października…
1949 roku (76 lat temu) – Zarząd Miejski obradujący pod przewodnictwem burmistrza Antoniego Łazarskiego podjął uchwałę w sprawie „pobudowania nowego płotu w celu ogrodzenia podwórza budynku Zarządu Miejskiego”. Druga uchwała dotyczyła „powołania obywateli w celu nakłonienia rolników do sprzedaży ziemniaków na Śląsk”. W Dzielnicy I będą to: Wacław Kardaszewski, Jan Kulbacki, Nikodem Ratkun; w Dzielnicy II: Marian Grządziel, Antoni Łazarski, Jan Różański; w Dzielnicy III: Dionizy Bujonek, Wacław Grządziel, Leon Nawrocki, Józef Szczupak.
26 października…
1951 roku (74 lata temu) – Jak poinformowano na posiedzeniu Prezydium MRN, rolnicy, którzy odeszli ze Spółdzielni Produkcyjnej by znowu gospodarować indywidualnie, skarżą się na przydzielone im działki, które „są niemożliwe do obróbki gdyż nawet Niemcy tych działek nie obrabiali”. Kiedy te skargi skierowano do Prezydium Powiatowej RN, rolnikom odpowiedziano, że „mogą siać wszędzie tam gdzie jeszcze są wolne działki”.
1953 roku (72 lata temu) – Na sesji MRN, przewodniczący Prezydium Jan Staworzyński stwierdził, iż „rolnicy w mieście mają nie tylko lepiej niż ci na wsi, bo są blisko sklepy i szkoła, ale też bardziej kombinują”. Przykładowo „gdy rolnik ma zięcia robotnika i mieszkają w jednym domu, to hodowane tam świnie rzekomo należą nie do rolnika, lecz do robotnika”. Jak zapowiedział, „Prezydium MRN postara się takich kombinatorów wyłapać i skierować do prokuratora”.
1955 roku (70 lat temu) – Kierowniczka Przedszkola Miejskiego Janina Matyka poinformowała na posiedzeniu Prezydium MRN, że „nadal występują trudności z przelewami pieniędzy na wyżywienie dzieci”, bo wydział oświaty Prezydium Powiatowej RN na koniec miesiąca nie ma nic na koncie. Dlatego „często się zdarza, że nie ma co gotować, względnie czym okrasić”. Z kolei kierowniczka kina „Tracz” Joanna Milewska oświadczyła, że po zamknięciu sali na czas remontu, „nie mamy w ogóle gdzie wyświetlać filmów”.
1956 roku (69 lat temu) – Na sesji Miejskiej Rady Narodowej w Kaliszu Pomorskim dyskutowano o przemówieniu Władysława Gomułki. Przewodniczący Prezydium MRN Jan Staworzyński stwierdził, iż „obecnie w rolnictwie nastąpił wielki zwrot, bo spółdzielczość będzie budowana za zgodą samych rolników, bez żadnego nacisku”. Władysław Widocki powiedział, że „poprzednio trudno było gospodarzyć, każdego bowiem lepszego rolnika uważano za kułaka, Nic dziwnego, że ludzie uciekali z gospodarek i zamiast ziemi uprawnej mnożyły się odłogi”. Feliks Kulbacki dodał, że w latach 1945-46 „gospodarze chętnie brali się do pracy, nie było odłogów. I gdyby wszystko szło dalej tak, jak się zaczęło, to do dziś dnia wystarczyłoby chleba i do chleba dla wszystkich. Odłogi powstawały przez to, że na siłę zmuszano rolników do wstąpienia do RZS”. Potwierdził to Kazimierz Śliwiński. „Przymusowo organizowała Spółdzielnie drawska klika (I sekretarz KP PZPR, II sekretarz i szef UB). Zostali co prawda zdjęci ze stanowisk ale dużo zła się narobiło”.
Radni postanowili zrealizować wniosek mieszkańców Dużej Stacji, głównie pracowników PKP, o uruchomienie tam dwuklasowej szkoły i przedszkola w budynku przy ul. Dworcowej, z którego wyprowadza się wojsko. Pozytywnie rozpatrzono też wniosek zarządu GS „SCh” o przyznanie im na własność „budynku przy ul. Wolności 29” (obecnego Ratusza przy ul. Wolności 25), który „stoi bezużytecznie i w wypadku niewyremontowania natychmiast zniszczeje całkowicie”.
Poszukujemy Waszych wspomnień!
Chcemy stworzyć prawdziwą kronikę Kalisza Pomorskiego – pisaną razem z Wami. Jeśli posiadacie stare fotografie, dokumenty, wspomnienia lub opowieści przekazywane w rodzinie – podzielcie się nimi!
Przesyłajcie je na adres: Promocja@kaliszpom.pl
Wszystkie dotychczasowe materiały przygotował i opracował z pasją Bogumił Kurylczyk – dziękujemy!
Dołączcie do tej niezwykłej podróży w przeszłość! Razem zachowajmy pamięć o tamtych czasach
https://kaliszpom.pl/kartki-z-kalendarza-historia-kalisza-pomorskiego.html
